vrijdag 20 oktober 2017

Kunstwerken

In de Publication Manual of the American Psychological Association staan geen richtlijnen voor schilderijen, beeldhouwwerken en andere kunstwerken. Op het APA Style Blog is in 2010 wel een uitleg gegeven in There’s an Art to It. Dit blogbericht vormt de basis voor het antwoord op de vraag: hoe verwijs je naar een kunstwerk?

In dit voorbeeld is gekozen voor Un dimanche après-midi à l'Île de la Grande Jatte van de Franse schilder Georges Seurat uit 1886. Het schilderij bevindt zich in The Art Institute of Chicago waar uw APA-Team afgelopen zomer onderstaande foto maakte.


Kunstwerk algemeen
Voor wie alleen naar een kunstwerk wil verwijzen zonder een afbeelding in de tekst op te nemen volstaat een beschrijving met de kunstenaar, jaartal, titel + omschrijving en verblijfplaats:
Seurat, G. (1886). Un dimanche après-midi à l'Île de la Grande Jatte [Schilderij]. Chicago: The Art Institute of Chicago.
Informatie over bijvoorbeeld materiaal en afmetingen worden niet vermeld, deze kunnen indien relevant in de tekst genoemd worden of eventueel in een voetnoot.
Je kunt je overigens afvragen of het nodig is wanneer je alleen een kunstwerk noemt om een verwijzing op te nemen. Noem je in de tekst “de glimlach van de Mona Lisa” dan mag verwacht worden dat de lezer begrijpt wat er bedoeld wordt.

Kunstwerk op website
De meeste musea hebben een uitstekende website waarop de complete collectie terug te vinden is, vaak met afbeeldingen in hoge resolutie. Bij de vermelding van het schilderij van Seurat worden naam en plaats van het museum vervangen door de link en raadpleegdatum:
Seurat, G. (1884-1886). A Sunday on La Grande Jatte [Schilderij]. Geraadpleegd op 20 oktober 2017, van http://www.artic.edu/aic/collections/artwork/27992
Merk op dat het museum als jaartal de periode noemt waarin het schilderij werd gemaakt in plaats van alleen de datum waarop het voltooid werd en dat de titel in het Engels staat. Een APA-basisregel is “cite what you see”, met andere woorden: neem de informatie over zoals in de bron vermeld staat.
Uiteraard kan in de tekst een toelichting worden gegeven op de jaartallen en de originele Franse titel.

Bij een bespreking van het kunstwerk is het logisch om ook een afbeelding op te nemen. Geef de afbeelding een nummer zodat er in de tekst naar verwezen kan worden, bijvoorbeeld:

… in 1886 voltooide Seurat het schilderij (zie Afbeelding 1) …
Plaats een verwijzing onder de afbeelding:
Figuur 1. Un dimanche après-midi à l'Île de la Grande Jatte van Georges Seurat, 1886. Overgenomen van A Sunday on La Grande Jatte van The Art Institute of Chicago (http://www.artic.edu/aic/collections/artwork/27992). Copyright 2017, The Art Institute of Chicago.
Bij de omschrijving van de afbeelding kan de originele titel en eventueel de kunstenaar en het jaartal genoemd worden. Bedenk hierbij welke informatie voor de lezer relevant is.
Wanneer de afbeelding is bewerkt, bijvoorbeeld de kleuren aangepast of wanneer alleen een detail getoond wordt, noteer dan ‘Aangepast overgenomen’.

Kunstwerk uit boek
Is er geen online afbeelding beschikbaar maar wel een foto in een boek, zet dan onder de afbeelding:
Figuur 1. Un dimanche après-midi à l'Île de la Grande Jatte van Georges Seurat, 1886. Overgenomen uit A basic history of Western art (p. 515) door H. W. Janson en A. F. Janson, 2006, Pearson Education. Copyright 2006, The Art Institute of Chicago.
De copyright-vermelding is afkomstig uit het boek. In de bronnenlijst komt een vermelding van het boek:
Janson, H. W., & Janson, A. F. (2006). A basic history of Western art (7th edition). Upper Saddle River: Pearson Education.
Eigen foto van kunstwerk
Maar hoe zit met bovenstaande foto, die ik zelf heb gemaakt? Of als ik de maker ben van een kunstwerk? In beide gevallen geldt: het is eigen werk, hier is geen bronvermelding nodig. Er mag altijd in het bijschrift onder de afbeelding vermeld worden dat de auteur van de tekst ook de fotograaf is of de maker van het kunstwerk is.