Links: Ja of nee? [4] - URL-shortener

Ruim zes jaar geleden, nog voordat dit blog van start ging, werd de vraag gesteld: mag je een lange of ingewikkelde weblink inkorten met behulp van een URL-shortener?

Omdat deze vraag niet werd beantwoord in de Publication Manual of the American Psychological Association of het APA Style blog, werd deze voorgelegd aan de APA Style Experts in Amerika. Het antwoord was: “no, APA Style does not permit the use of URL shortening services”.

Inmiddels zijn we een aantal jaren en een nieuwe versie van officiële handleiding verder. In de 7e editie staat op pagina 300, § 9.36, dat indien gewenst lange links nu wel mogen worden ingekort met hulp van een URL-shortener. Het advies is om iedere nieuwe link te controleren om te zien of de juiste webpagina wordt weergegeven. Soms bieden websites zelf een ingekorte link aan.

De bekendste URL-shortener is Bitly. Deze dienst is gratis, net als onder andere TinyURL en Tiny.CC. Er is ook een URL-shortener speciaal voor doi-links (zie Links: ja of nee? [2] - DOI), de shortDOI Service.

In Nederland biedt SURF edu.nl aan, een privacy-vriendelijke manier om eenvoudig verkorte URL’s aan te maken. De links verlopen niet. De service is kosteloos voor alle studenten, medewerkers en onderzoekers van instellingen die bij SURF zijn aangesloten. Inloggen gaat met het account van de onderwijsinstelling via SURFconext.

Dijkhuis, D. (2021, 29 juli). Waarom eten we bij emoties en stress (en wanneer wordt dat een eetstoornis)? NU.nl. Geraadpleegd op 20 september 2021, van https://www.nu.nl/gezondheid/6148063/waarom-eten-we-bij-emoties-en-stress-en-wanneer-wordt-dat-een-eetstoornis.html

Dijkhuis, D. (2021, 29 juli). Waarom eten we bij emoties en stress (en wanneer wordt dat een eetstoornis)? NU.nl. Geraadpleegd op 20 september 2021, van https://edu.nl/494jg

Deze pagina is op 20 september 2021 aangepast zodat de inhoud overeenkomt met de 3e herziene editie van De APA-richtlijnen uitgelegd.
 

Links: Ja of nee? [3] - Onderstrepen of niet?

Wanneer verwezen wordt naar een internetbron wordt ook de complete URL vermeld of, indien beschikbaar, de DOI (voor uitleg zie: Links ja of nee? [2] – DOI).

Hoe moet een link worden weergegeven? Het webadres staat altijd aan het einde van een verwijzing in een bronnenlijst, nooit in de tekst - tenzij de auteur de link apart noemt, maar dus niet als bronvermelding.
De URL wordt helemaal genoemd, inclusief http:// of https://. Tip: kopieer en plak de link naar de bronvermelding, dan kan er ook geen typefout in de verwijzing gemaakt worden. Let hierbij wel op dat het lettertype en de lettergrootte overeenkomen met de rest van de bronnenlijst.

In dit voorbeeld wordt verwezen naar de online column van Roos Vonk over het verschil tussen vaders en moeders in het arbeidsproces.
In de tekst:

Goed

“Vrouwen op de werkvloer worden benadeeld wanneer ze moeder worden” (Vonk, 2015). 

Fout

“Vrouwen op de werkvloer worden benadeeld wanneer ze moeder worden” (http://www.joop.nl/opinies/detail/artikel/32713_vrouwen_benadeeld_bij_moederschap_mannen_worden_beloond_bij_vaderschap/).

In de bronnenlijst:

Goed

Vonk, R. (2015, 20 juni). Werkende vrouwen benadeeld bij moederschap, werkende mannen worden beloond bij vaderschap. Joop. Geraadpleegd op 1 juli 2015, van http://www.joop.nl/opinies/detail/artikel/32713_vrouwen_benadeeld_bij_moederschap_mannen_worden_beloond_bij_vaderschap/ 

Fout

Vonk, R. (2015, 20 juni). Werkende vrouwen benadeeld bij moederschap, werkende mannen worden beloond bij vaderschap. Joop. Geraadpleegd op 1 juli 2015, van www.joop.nl

In bovenstaande voorbeelden zijn de links gekleurd en gelinkt aan de pagina, dit gebeurt automatisch. Als er met de muis overheen gegaan wordt verandert de kleur en wordt de link onderstreept. Ook in programma’s als Word en PowerPoint worden links vanzelf blauw gekleurd en tevens onderstreept en na een keer aanklikken wordt de kleur in de meeste gevallen paars.

In de diverse voorbeelden die vanaf pagina 317 in de Publication manual of the American Psychological Association worden gegeven staan alle voorbeelden niet onderstreept. Via het officiële APA Style Blog kwamen verschillende vragen hierover:

• Mogen onderstreepte/gelinkte webadressen ook?
• Is een webadres in een andere kleur niet duidelijker?
• Maakt een gelinkt adres het voor de lezer niet makkelijker de gebruikte bron terug te vinden?

Papier of digitaal
In de blogberichten van 15 december 2011 en 21 april 2015 van het APA Style Blog wordt geadviseerd links niet te linken (en dus ook niet te onderstrepen) als de tekst alleen op papier zal verschijnen. Wanneer de links automatisch blauw kleuren en/of linken naar het internet kunnen deze worden aangepast door de links te markeren, vervolgens de kleur op zwart zetten en de optie onderstrepen uit te zetten.

Voor documenten die digitaal worden gepubliceerd kunnen de links blijven staan, dat wordt zelfs geadviseerd en gebeurt ook bij de online tijdschriften die de American Psychological Association (APA) zelf uitgeeft.
Wie dat mooier vindt kan de streep onder de link weghalen en/of de kleur aanpassen. Bedenk wat voor de lezer het meest duidelijk is of het meest overzichtelijk is. Zorg er in ieder geval voor dat de opmaak - uitlijning, lettertype, lettergrootte - in de gehele bronnenlijst dezelfde is.
 
Deze pagina is op 23 november 2021 aangepast zodat de inhoud overeenkomt met de 3e herziene editie van De APA-richtlijnen uitgelegd.
 

Links: Ja of nee? [2] - DOI

In de rubriek APA: Vraag en antwoord op de website van de Studiecentra HAN staat onder meer deze vraag: Wordt een webadres helemaal genoemd, ook als deze heel lang is?

Het antwoord is ja, APA adviseert om de link van de website waarop de informatie gevonden is te kopiëren en te plakken in de bronnenlijst. Achter een link komt nooit een punt, ook dit zou de link onbruikbaar kunnen maken. Omdat websites kunnen veranderen of zelfs verdwijnen moet ook de datum van raadplegen vermeld worden.

Logo DOI

Om het probleem van (te) lange links en gewijzigde websites te ondervangen heeft een aantal internationale uitgeverijen DOI ontwikkeld. DOI staat voor Digital Object Identifier en kan vergeleken worden met een vingerafdruk. Het is een unieke code die uit cijfers, letters en andere tekens kan bestaan. Met een DOI kan een online document altijd worden teruggevonden, ook als de link wordt gewijzigd en zelfs als de website ophoudt te bestaan. Om deze reden is de datum van raadplegen vermelden niet nodig.

Sinds 2005 zijn meer dan 100 miljoen DOI’s verstrekt, voornamelijk aan tijdschriftartikelen. De DOI wordt meestal prominent genoemd in het document en/of op de website. Wie twijfelt of er een DOI is kan deze gratis opzoeken op Crossref.

Hoe wordt een DOI in een bronnenlijst vermeld? Voor alle duidelijkheid: nooit in de tekst, maar alleen in de bronnenlijst, op de plek waar anders “Geraadpleegd op…” staat. Van een DOI wordt een link gemaakt door https://doi.org/ voor de code te zetten.

Juist

Van den Bosch, J. (2014). Het gras is altijd groener: Wim is nooit tevreden. Maatwerk, 15(4), 6-8. https://doi.org/10.1007/s12459-014-0052-5

Onjuist

• http:// dx.doi.org/10.1007/s12459-014-0052-5
• Geraadpleegd op 22 oktober 2014, van doi:10.1007/s12459-014-0052-5
• DOI: 10.1007/s12459-014-0052-5

Update 31 oktober 2020
Een lange weblink mag ingekort worden met behulp van een URL-shortener, zie Links: ja of nee? [4] - URL-shortener.

Deze pagina is op 24 november 2021 aangepast zodat de inhoud overeenkomt met de 3e herziene editie van De APA-richtlijnen uitgelegd.
 

Links: Ja of nee? [1] - Papier vs. digitaal

Wie naar een internetbron verwijst, en dat gebeurt steeds vaker omdat er steeds meer informatie online beschikbaar komt, wordt geacht in de bronvermelding de complete link en datum van raadplegen op te nemen. Sommige documenten zijn op papier en online verkrijgbaar, bijvoorbeeld tijdschriftartikelen en publicaties van de overheid. Een vraag die daarom af en toe voorbij komt is: moeten de link en de datum vermeld worden als de online publicatie identiek is aan de papieren versie?

Zeker wanneer je het hele document uitprint zou je misschien dat het niet nodig is, toch blijft het volgens de APA-richtlijnen noodzakelijk om de link te vermelden:

• Er kan een verschil zitten tussen de papieren en de online versie, bijvoorbeeld wanneer een fout ontdekt wordt. In de papieren versie kan deze niet verbeterd worden maar in de online versie wel, zelfs zonder dat de link gewijzigd wordt.
• Door de link en de raadpleegdatum te noemen wordt voor de lezer duidelijk waar de gebruikte bron te vinden is, een online bron is vaak sneller te raadplegen dan een papieren boek of tijdschrift.

Bij vermelding in een bronnenlijst worden bij bijvoorbeeld een boek of afstudeeropdracht de naam van de uitgever of onderwijsinstelling vermeld, zowel bij een papieren als een online document.

Voorbeeld 1

Omslag 'Hulp geboden'
© SCP

Onlangs heeft het Sociaal Cultureel Planbureau het boek Hulp geboden gepubliceerd. Het is te koop maar kan ook gratis als pdf worden gedownload. De eerste vermelding is het papieren boek, de tweede de online editie met dezelfde opmaak als het boek:

De Klerk, M., De Boer, A., Kooiker, S., Plaisir, I., & Schyns, P. (2014). Hulp geboden: Een verkenning van de mogelijkheden en grenzen van (meer) informele hulp. Sociaal en Cultureel Planbureau.

De Klerk, M., De Boer, A., Kooiker, S., Plaisir, I., & Schyns, P. (2014). Hulp geboden: Een verkenning van de mogelijkheden en grenzen van (meer) informele hulp. Sociaal en Cultureel Planbureau. Geraadpleegd op 20 oktober 2014, van https://www.parlementairemonitor.nl/9353000/1/j9vvij5epmj1ey0/vjouyktr4nzw

Voorbeeld 2

Deze scriptie is op papier aanwezig in het studiecentrum maar ook online te raadplegen via de HBO Kennisbank:

Strik, N., & Ferrier, B. (2014). "Muziek, iPods & dementie": Een kwalitatief onderzoek naar de (werkwijzen van) het toepassen van geprefereerde muziek via iPods binnen de ouderenzorg [Afstudeeropdracht]. Hogeschool van Arnhem en Nijmegen.

Strik, N., & Ferrier, B. (2014). "Muziek, iPods & dementie": Een kwalitatief onderzoek naar de (werkwijzen van) het toepassen van geprefereerde muziek via iPods binnen de ouderenzorg [Afstudeeropdracht, Hogeschool van Arnhem en Nijmegen]. HBO Kennisbank.

Omdat de HBO Kennisbank een unieke databank is hoeven datum van raadplegen niet genoemd te worden. Het mag wel, om de lezer van de tekst de publicatie makkelijker te laten vinden.
  
Deze pagina is op 24 november 2021 aangepast zodat de inhoud overeenkomt met de 3e herziene editie van De APA-richtlijnen uitgelegd.